Fototips · Brussel

Gebruiksrechten van foto’s: wat u werkelijk bezit na een zakelijke fotoshoot in België

Door Dmytro Derkach · in Brussel gevestigd commercieel fotograaf

Een bedrijf dat betaalt voor een zakelijke fotoshoot wordt niet automatisch eigenaar van de resulterende beelden, dat verrast veel klanten de eerste keer, en het is beter dit vooraf te begrijpen dan pas nadat een foto ergens onverwachts opduikt.

Wie bezit het auteursrecht

Volgens de gangbare praktijk, en volgens Belgisch recht, bezit een fotograaf het auteursrecht op een beeld zodra het genomen is, ongeacht wie voor de sessie betaalde. Betalen voor een sessie draagt de eigendom niet over. Het verleent een licentie om de beelden te gebruiken onder de overeengekomen voorwaarden, wat iets heel anders is.

Wat een gebruikslicentie werkelijk vastlegt

Een correcte overeenkomst specificeert het type toegestaan gebruik, commerciële marketing, uitsluitend intern gebruik, redactioneel persgebruik, of een combinatie, samen met de duur, gewoonlijk één tot twee jaar voor een standaard commerciële licentie, en of het gebruik exclusief is of gedeeld met andere mogelijke licentienemers.

De fout die de meeste bedrijven maken

Aannemen dat een gekochte fotoshoot onbeperkt, permanent en onbeperkt gebruik van elk beeld betekent, voor altijd, op elk platform. Zonder schriftelijke overeenkomst die anders bepaalt, is dit zelden de werkelijke afspraak, en een beeld buiten het overeengekomen bereik gebruiken, bijvoorbeeld in een landelijke advertentiecampagne terwijl de licentie enkel een website dekte, vormt een reëel juridisch risico.

Wat te bevestigen vóór de factuur binnenkomt

Vraag specifiek: hoe lang mogen deze beelden gebruikt worden, waar mogen ze gebruikt worden, en vernieuwt de licentie automatisch of moet ze heronderhandeld worden. Een gesprek van vijf minuten vóór de boeking voorkomt een veel langer gesprek later, wanneer een foto uit circulatie gehaald moet worden omdat de licentie is verlopen.

Duidelijkheid hierover beschermt beide partijen. Een fotograaf die de gebruiksvoorwaarden vooraf uitlegt, maakt het niet moeilijker. Hij voorkomt een geschil dat geen van beide partijen wil nadat de foto’s al gepubliceerd zijn. Meer over onze zakelijke portretten en teamfotografie.